برای تربیت کودک و نوجوان
لكنت زبان معمولاً يك رخداد تكاملى موقتى در
ميان كودكان دو تا پنج سال است كه با رشد كودك و استفاده بيشتر او از زبان
مادرى از بين مى رود. لكنت اين كودكان در هنگام ناراحتى، خستگى يا هيجان
زدگى افزايش پيدا مى كند. ۸۰ درصد كودكانى كه پس از پنج سالگى لكنتشان
برطرف نشده است تا انتهاى دوره بلوغ بهبود مى يابند. يك كودك زير هفت سال
كه به لكنت دچار است ممكن است براى پشت سر گذاشتن وقفه هايى كه در جريان
صحبت كردن با آن ها روبه رو مى شود در كنار لكنت حركات همراهى نظير پيچ و
تاب دادن صورت، چشمك زدن، حركت دادن بازوها، تنفس نامنظم يا حركاتى ديگر
را طراحى كند. كسانى كه دچار لكنت زبان هستند در مراحل پيشرفته به جايى مى
رسند كه كلمات مشكل ساز را مى شناسند و همين پيش بينى، اغلب وضعيت را مشكل
تر مى كند وقتى لكنت آغاز مى شود مانند ساير عادت ها به صورت يك الگوى
طبيعى رفتار در مى آيد در اين حالت عادت ياد شده به طور ناخودآگاه برپايه
مجموعه اى از رفتارهاى وابسته به صحبت كردن و تنفس ماندگار مى شود.
اولين نشانه ها را ناديده بگيريد
عكس
العمل شما در برابر تلاش كودكتان براى برقرارى ارتباط با ديگران نقش بسيار
مهمى در روان صحبت كردن كودك ايفا مى كند. با كودك به طور صحيح و كامل
صحبت كنيد ولى انتظار نداشته باشيد كه زبانش به پختگى شما باشد.
جملات
كودك را تمام نكنيد: وقتى كودكتان در حال صحبت كردن است با آرامش به او
توجه داشته باشيد اگر در اداى يك واژه يا تمام كردن يك جمله دچار مشكل شد
با شكيبايى صبر كنيد حرفش را قطع نكنيد و به جاى او صحبت نكنيد وقتى به
كودك پاسخ مى گوييد شكل صحيح كلمات را به كار ببريد و با استفاده از واژه
هاى جديد فرهنگ لغات او را پربارتر كنيد.
با ايجاد فضاى آرام به هر
كودك به طور جداگانه فرصت صحبت كردن بدهيد به آن ها بفهمانيد كه به شنيدن
حرف هايش علاقه مند هستيد. درباره لكنت زبان او اظهارنظر نكنيد برچسب كُند
زبان به كودك نزنيد زيرا احتمال افزايش لكنت زبان در كودك را به همراه
دارد تصور كنيد كه نگران بودن از تلفظ صحيح هر كلمه چه احساسى به شما مى
دهد.
آرام صحبت كردن را به كودك بياموزيد
به كودك بياموزيد
تا گلو، شانه ها، قفسه سينه و شكم خود را شل كند وقتى كودك آرامش عمومى را
آموخت بر روى ماهيچه هاى درگير صحبت كردن تمركز كنيد. كودك را مجبور كنيد
روزى چندبار اين تمرين را انجام دهد تا آن كه در شل كردن اين بخش خاص از
بدن خود مهارت يابد.
تنفس كودك را تنظيم كنيد
سخن گفتن
نيازمند عبور هوا از كنار تارهاى صوتى است. چگونگى نفس كشيدن بر صحبت كردن
او تاثير مى گذارد بسيارى از كودكان گرفتار لكنت زبان در هنگام صحبت كردن
نفس نفس مى زنند. بنابراين لازم است نفس عميق و منظم از دهان را به كودك
بياموزيد از كودك بخواهيد يك دستش را روى سينه و دست ديگرش را روى شكم خود
بگذارد در طول دم بايد شكمش بيشتر از قفسه سينه اش حركت كند به او بگوييد
كه واژه آرام باش را در طول يك بازدم آرام نزد خود زمزمه كند كودك بايد هر
روز اين تمرين را انجام دهد يا به تدريج بتواند به تنفس نامناسب خود توجه
داشته باشد.
از كودك بخواهيد تا درست پس از آغاز لكنت صحبت را متوقف
و سكوت كند. كودك بايد به جاى كوشش براى پشت سر گذاشتن وقفه مكث كند، نفس
بگيرد و سپس با يك بازدم به آرامى شروع به صحبت كند.
كودك را واداريد
با صداى كوتاه صحبت كند. فردى كه دچار لكنت است در حالتى كه زير فشار و
تنش شد مانند ساير اشخاص به طور طبيعى صدايش را بلند مى كند صداى بلندتر
به هواى بيشترى نيازمند است به همين علت ميزان فشار را در حنجره بالا مى
برد پس يك صداى تنظيم شده از نظر حجم مى تواند لكنت را كاهش دهد.
نقش ترس در ايجاد لكنت زبان
ترس
احتمال لكنت را در كودك افزايش مى دهد. فهرستى از موقعيت ها و واژه هايى
كه سبب بروز ترس در كودك مى شوند تهيه كنيد سطح اضطراب را ارزيابى كنيد از
كودكتان بخواهيد تا ميزان اضطراب خود را در موقعيت فرضى از اعداد يك تا ۱۰
مشخص كند سپس تمرين آرامش به كودك بدهيد.
- موقعيت هايى كه كودك به
طور معمول دچار لكنت مى شود مشابه سازى كنيد وقتى كودك در موقعيت هاى
خيالى احساس راحتى كرد تجربه هاى ديگرى را براى او بازسازى كنيد.
-
امكان تمرين در موقعيت هاى از پيش تعيين شده را فراهم سازيد به عبارت ديگر
موقعيت هاى واقعى طراحى كنيد تا كودك بتواند در آن ها آموخته هاى جديدش را
به كار بندد. از كودك بخواهيد پيش از صحبت كردن جمله اى را آماده و آن را
نزد خود تكرار كند و در درونش شاهد موفقيتش باشد.
- كوشش كودك براى
صحبت كردن در موقعيت هاى از پيش تعيين نشده را تقويت كنيد، حامى كودك
باشيد و تلاش او را تحسين كنيد. اگر باز هم لكنت دارد چيزى نگوييد فقط به
سادگى به برنامه خود ادامه دهيد همخوانى را تمرين كنيد.
بسيارى از
كودكان دچار لكنت هنگام همخوانى با ديگران مى توانند به طور طبيعى صحبت
كنند متن ساده اى را انتخاب كنيد و سپس بكوشيد هم صدا و با حالتى عادى آن
را با يكديگر بخوانيد پس از چند بار تكرار كم كم صداى خود را كاهش دهيد تا
جايى كه كودك به تنهايى در حال خواندن متن باشد از كودك بخواهيد در وضعيتى
كه به تنهايى در حال خواندن است اين طور تصور كند كه همچنان به همخوانى با
شما مى پردازد.
اگر لكنت زبان كودك بسيار شديد است يا با تلاش شما بهبود نمى يابد بايد از افراد متخصص كمك بگيريد.
لكنت زبان يك مشكل گيج كننده و خسته كننده براى
گوينده و شنونده است. نشانه هاى لكنت زبان شامل تكرار سريع اولين حرف
كلمات كشيدن بيش از حد صداهايى مانند يى، آ و او در وسط كلمات و توقف و
ايست كامل روى كلمات يك صدا، بخش كلمه حتى يك عبارت ممكن است چندين بار
تكرار شود تقريباً ۱ درصد جمعيت كشورهاى غربى لكنت زبان دارند كه بيشتر
اين افراد مذكر هستند.
نوشته شده در پنجشنبه یکم اسفند 1387ساعت
22:31 توسط سحر| |


